Đổi mới công tác quản lý, nâng cao chất lượng đào tạo nhằm đảm bảo mục tiêu Tri-Hành-Đạt- Nhân
KS. Lê Đình Kỷ-UV.HĐQT
Trưởng phòng TC-HC
Tổ chức bộ trưởng các nước Đông - Nam Á (SEAMEO) năm 2002 đã đưa ra tài liệu "Thực hiện chính sách bảo đảm chất lượng giáo dục đại học trong khu vực Đông - Nam Á", trong đó có nêu định nghĩa khái quát như sau: "Chất lượng là sự phù hợp với mục tiêu", song mục tiêu giáo dục là gì thì không chỉ ra cụ thể, có lẽ vì không cần và cũng không thể xác định được một mục tiêu chung cho giáo dục tất cả các nước bởi lẽ yêu cầu thực tiễn đời sống không nước nào giống nước nào. Sự thực đúng là như vậy, bởi vì mục tiêu giáo dục nước nào cũng đều phải gắn chặt với trình độ phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội ở mỗi giai đoạn, phải phù hợp với chế độ chính trị, với đặc điểm truyền thống dân tộc của nước đó. Nếu ta nhất trí cho rằng chất lượng là sự phù hợp với mục tiêu, thì đương nhiên phải lấy mục tiêu làm căn cứ để đánh giá, nghĩa là phải đem sản phẩm giáo dục ra đối chiếu với mục tiêu thì mới thấy được mức độ chất lượng nói chung và từng mặt chất lượng nói riêng đạt được cao hay thấp.
Thực tiễn cho thấy, chất lượng giáo dục không thể nào chỉ là những biểu hiện cụ thể bên ngoài, mà bao giờ nó cũng chứa đựng một nhân tố sâu kín ở bên trong đó là mục đích, động cơ hành động của cá nhân trước thực tiễn và yêu cầu mưu sinh cho bản thân và cộng đồng, là lý tưởng sống của con người - nền tảng của các tố chất quan trọng của con người như: ý chí, tinh thần xả thân, tính trung thực, lòng vị tha, tình đoàn kết …hoặc ngược lại như: tính ươn hèn, lười biếng, gian dối, vị kỷ cá nhân, ghen ghét, đố kỵ, v.v.. Các tổ chức kiểm định chất lượng giáo dục đại học trên thế giới thể hiện qua Hệ thống quốc tế của các cơ quan đảm bảo chất lượng giáo dục đại học (INQAAHE) được thành lập năm 1991 đồng ý rằng một trường đại học chỉ có chất lượng khi mọi hoạt động trong trường đều đạt tiêu chuẩn chất lượng, nghĩa là từ mọi cấp quản lý trong trường, mọi hệ đào tạo (chính quy, tại chức, chuyên tu...), mọi chương trình đào tạo (ngoại ngữ, các lớp ngắn hạn, cao đẳng, đại học, trên đại học), mọi loại thu chi, mọi chương trình nghiên cứu và phát triển (cấp trường, cấp bộ, cấp quốc gia, cấp quốc tế), đến các dịch vụ sinh viên, dịch vụ cộng đồng, các hợp đồng tư vấn, tất cả đều đạt tiêu chuẩn về chất lượng
Hệ thống các trường ĐH, CĐ ngoài công lập là một sắc thái mới trong nền giáo dục quốc dân, đóng vai trò quan trọng trong tiến trình đổi mới giáo dục đại học Việt Nam. Bộ GD&ĐT đã đề ra những định hướng phát triển các trường ĐH, CĐ ngoài công lập. Theo đó, Bộ tiếp tục phát triển nhanh mạng lưới và quy mô đào tạo để đến năm 2010, quy mô sinh viên ĐH, CĐ ngoài công lập đạt tỉ lệ 30% - 40%; Xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên cơ hữu đủ về số lượng và cơ cấu trình độ theo quy định chung để đến năm 2010 đạt tiêu chí chung là 20 sinh viên/giảng viên, 40% giảng viên có trình độ thạc sĩ và 25% giảng viên có trình độ tiến sĩ; Xây dựng đủ phòng học theo quy định tại quy chế tổ chức và hoạt động của trường ĐH tư thục, đáp ứng 4m2 sàn/sinh viên và có diện tích đất của trường từ 20-30ha. Những trường có diện tích hẹp dưới 3ha trong thành phố cần có dự án để chuyển ra ngoại thành, hạn chế tối đa việc thuê cơ sở vật chất phân tán ở nhiều nơi; Trong năm 2007 toàn bộ các trường ngoài công lập chuyển sang hoạt động theo cơ chế tư thục. Thực hiện việc đào tạo gắn với nhu cầu xã hội; Các trường thuộc khối ngành kỹ thuật công nghệ phải có đủ trang thiết bị để sinh viên thực tập, thực hành và có đủ máy tính cho sinh viên ngành Công nghệ thông tin, bình quân 2 sinh viên/máy; Đến năm 2010 các trường ngoài công lập phải tham gia đào tạo theo chương trình tiên tiến, sử dụng tài liệu bài giảng điện tử trên mạng để cải tiến phương pháp giảng dạy và tham gia kiểm định chất lượng, tăng cường quyền tự chủ và trách nhiệm xã hội của các trường ngoài công lập song song với việc tăng cường quản lý nhà nước của Bộ GD&ĐT. Tuy nhiên đến nay, một số tiêu chí này vẫn chưa đạt được như mong muốn.
Ngày 01/9/2010, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức Hội nghị tổng kết năm học 2009 – 2010 và triển khai nhiệm vụ năm học 2010 – 2011 khối các trường đại học, cao đẳng. Trong năm học 2009-2010, Bộ và các cơ sở giáo dục đại học đã có nhiều cố gắng tập trung mọi nguồn lực, lấy đổi mới quản lý làm khâu đột phá để nâng cao chất lượng toàn diện và đã đạt được một số kết quả cụ thể.Trong thời gian tới, trước nhu cầu đào tạo của xã hội tăng nhanh, số lượng các trường đại học sẽ tiếp tục tăng, nếu không có các giải pháp đổi mới quản lý toàn diện, quyết liệt, có tính đột phá thì không thể nâng cao được chất lượng đào tạo, hiệu quả đầu tư, hiệu lực quản lý của Nhà nước và nâng cao trách nhiệm của các cơ sở giáo dục đào tạo nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực có chất lượng cao của đất nước, bảo vệ lợi ích chính đáng của người học và yêu cầu không ngừng đổi mới tri thức để phục vụ xã hội. Vì vậy, ngành giáo dục và đào tạo xác định năm 2010 là năm mở đầu thực hiện đổi mới về chất lượng quản lý giáo dục đại học trong 3 năm 2010 - 2012, coi đây là khâu đột phá đổi mới toàn diện, mạnh mẽ giáo dục đại học những năm tiếp theo và cần tập trung cao độ trí tuệ, công sức để thực hiện với chủ đề năm học 2010-2011 tiếp tục đổi mới quản lý, nâng cao chất lượng và đẩy mạnh đào tạo theo nhu cầu xã hội.
Ngày 04 tháng 12 năm 2010, trường Đại học Kinh tế Công nghiệp Long An long trọng khai giảng năm học mới 2010-2011. Phát biểu tại lễ khai giảng, Hiệu trưởng nhà trường Tiến sĩ Lê Đình Viên đã giới thiệu rõ cho sinh viên, quý đại biểu về toàn cảnh của trường hiện tại và định hướng tương lai, về tầm nhìn và sứ mạng của nhà trường. Với 03 cơ sở đào tạo ( 02 tại thành phố Tân An, 01 tại huyện Đức Hoà – nơi có các khu, cụm công nghiệp quy mô lớn, hiện đại, có khả năng cạnh tranh mạnh trong nước, khu vực), tại cơ sở chính (phường Khánh Hậu, thành phố Tân An) chỉ hơn 03 năm đã đầu tư hoàn chỉnh 05 bloc phòng học có 70 phòng học, 02 hội trường lớn, 04 giảng đường, 04 phòng máy tính (400 chiếc) được kết nối Internet, 01 thư viện có hơn 3.000 tên sách và khoảng 20.000 đầu sách, môi trường học tập chứa đựng trong không gian sạch, trong lành…có khả năng đáp ứng đủ cho 20.000 sinh viên học tập. Hiệu trưởng đã xác định cho sinh viên rõ mục tiêu đào tạo của trường: Tri-Hành-Đạt-Nhân và nâng cao chất lượng đào tạo là yêu cầu bắt buộc để đạt mục tiêu mong muốn. Trong thực hiện kiểm định chất lượng, nhà trường tập trung thực hiện hệ thống các giải pháp để đảm bảo chất lượng:
- Phẩm chất, năng lực của người vào học.
- Phẩm chất, năng lực của đội ngũ giảng viên, phương pháp giảng dạy.
- Chương trình đào tạo.
- Giáo trình, tài liệu phục vụ giảng dạy.
- Cơ sở vật chất của việc đào tạo (phòng học, giảng đường, thiết bị đào tạo, thư viện, Internet, sân chơi, bãi tập, câu lạc bộ học thuật, câu lạc bộ theo sở thích, môi trường học tập…).
- Nguồn tài chính của cơ sở đào tạo.
- Chính sách quản lý giảng viên (lương, đánh giá giảng viên, yêu cầu công việc, quyền tự do…).
- Sự tham gia của các tổ chức, cá nhân ngoài nhà trường vào quá trình đào tạo (các doanh nghiệp, đại diện địa phương, các cựu sinh viên, các nhà tài trợ, các tổ chức quốc tế, nhà khoa học …).
- Sự quản lý của nhà trường (cơ cấu tổ chức, quy chế hoạt động, sự điều hành, chuẩn mực quan hệ trong trường…).
Trong các yếu tố trên, trước mắt để cải thiện chất lượng đào tạo, thì giải pháp chương trình đào tạo là có thể cải thiện được nhanh và khả thi nhất, đồng thời cũng là giải pháp quan trọng để nhanh chóng nâng cao trình độ của đội ngũ giảng viên. Tất nhiên các giải pháp khác cũng được tiến hành đồng bộ và nhanh chóng.
Như vậy đảm bảo chất lượng cho giáo dục là hoạt động cần thiết nhằm cung cấp cho sinh viên tốt nghiệp có đủ trình độ đáp ứng nhu cầu đòi hỏi ngày càng cao của xã hội. Thông tin phản hồi từ khách hàng sẽ là thước đo cho sự phát triển bền vững của trường.
